ใช้ OD ยังไงไม่ให้เป็นหนี้บาน

OD ไม่ได้น่ากลัว แต่ “การใช้ผิดวิธี” น่ากลัวกว่า

วงเงิน OD (Overdraft) เป็นเครื่องมือทางการเงินที่ผู้ประกอบการจำนวนมาก รักและกลัวไปพร้อมกันรัก…เพราะมันช่วยให้ธุรกิจไม่สะดุดกลัว…เพราะหลายคนใช้ไปใช้มา กลายเป็นหนี้บาน ดอกเบี้ยกินกำไร จนถอนตัวไม่ขึ้น

ความจริงคือ

บทความนี้จะพาคุณเข้าใจ OD แบบผู้ประกอบการมืออาชีพใช้ยังไงให้ “หมุนเงินได้”ไม่ใช้จน “เงินไหลออกมากกว่าไหลเข้า”

OD คืออะไร (สั้นๆ แต่ต้องเข้าใจให้ถูก)

OD คือวงเงินเบิกเกินบัญชีธนาคารอนุญาตให้คุณใช้เงินเกินกว่ายอดในบัญชี ภายในวงเงินที่กำหนด

จุดสำคัญที่หลายคนพลาดคือ

• ดอกเบี้ยคิด รายวัน

• ใช้เท่าไร คิดดอกเท่านั้น

• ไม่ใช่เงินก้อน แต่คือ “เส้นเลือดหล่อเลี้ยงสภาพคล่อง”

ถ้าใช้ถูก → ช่วยให้ธุรกิจเดินถ้าใช้ผิด → กลายเป็นหลุมดูดเงิน

ทำไมคนส่วนใหญ่ใช้ OD แล้วหนี้บาน

ก่อนจะพูดถึงวิธีใช้ให้รอด ต้องรู้ก่อนว่า พลาดตรงไหน

1. ใช้ OD เป็นเงินลงทุนระยะยาว

OD ถูกออกแบบมาเพื่อ “หมุนระยะสั้น”แต่หลายคนเอาไป:

• ซื้อเครื่องจักร

• ตกแต่งร้าน

• ขยายสาขา

• ซื้อของตุนยาว

ผลคือเงินไม่กลับเร็ว แต่ดอกเบี้ยเดินทุกวัน

2. ใช้ OD แทนเงินส่วนตัว

บางคน:

• ถอน OD ไปใช้จ่ายส่วนตัว

• โอนออกโดยไม่มีแผนคืน

• ปนบัญชีธุรกิจกับบัญชีชีวิต

สุดท้ายไม่รู้ว่า

3. ไม่มีจุดหยุด (Stop Loss)

OD ไม่มีงวด ไม่มีเสียงเตือนถ้าไม่ตั้งกติกาเอง → ใช้เพลิน ใช้ยาว

หลักคิดสำคัญ: OD ที่ดี ต้อง “กลับบ้านได้ทุกเดือน”

กฎทองของการใช้ OD อย่างปลอดภัยคือ

ไม่จำเป็นต้องปิดทุกวันแต่ควร:

• ปิดบางส่วน

• หรือให้ยอดติดลบลดลงเรื่อยๆ

ถ้าใช้มา 3–6 เดือนยอดติดลบไม่เคยลด = สัญญาณอันตราย

วิธีใช้ OD ยังไงไม่ให้เป็นหนี้บาน (เชิงปฏิบัติ)

1. ใช้ OD เฉพาะ “ค่าใช้จ่ายที่ทำให้เงินกลับมาเร็ว”

ตัวอย่างที่เหมาะ:

• ค่าสต๊อกที่ขายออกภายใน 30–60 วัน

• ค่าโฆษณาที่วัดผลได้

• ค่าจ้างที่สร้างรายได้ตรง

ตัวอย่างที่ไม่ควร:

• ซื้อของสะสม

• ลงทุนที่ยังไม่รู้จะคืนเมื่อไร

• ค่าใช้จ่ายที่ “หวัง” มากกว่า “คำนวณ”

2. แยกบัญชี OD ออกจากบัญชีชีวิตเด็ดขาด

บัญชี OD ควร:

• ใช้เฉพาะธุรกิจ

• ไม่มีค่าใช้จ่ายส่วนตัว

• ดู statement แล้วเข้าใจทันทีว่าเงินไปไหน

ผู้ประกอบการที่รอดระยะยาวจะ “เคารพเงินธุรกิจ” มากกว่าเงินส่วนตัว

3. ตั้งกฎการใช้ OD ของตัวเอง

ตัวอย่างกฎที่ควรมี:

• ใช้ OD ไม่เกิน 60–70% ของวง

• ทุกเดือนต้องมียอดคืนขั้นต่ำ

• ห้ามใช้ OD เมื่อยังไม่รู้แหล่งคืน

OD ที่ไม่มีกฎ = ระเบิดเวลา

4. ใช้ OD คู่กับบัญชีหมุน (Cash Flow)

อย่าใช้ OD แบบเดี่ยวๆให้ใช้ร่วมกับ:

• บัญชีรับเงินลูกค้า

• บัญชีจ่ายค่าใช้จ่าย

• ดูกระแสเงินสดรายสัปดาห์

ถามตัวเองเสมอ:

5. อย่าหลงดีใจเมื่อธนาคารเพิ่มวง

หลายคนพังตรงนี้

ธนาคารเพิ่มวง ≠ คุณรวยขึ้นธนาคารเพิ่มวง = เขาเห็นว่าคุณ “ใช้เงินเก่ง” แต่ดอกก็เพิ่มตาม

วงที่มากขึ้น ควรใช้เพื่อ:

• ลดความตึงของสภาพคล่อง

• ไม่ใช่เพิ่มภาระ

สัญญาณเตือนว่าคุณเริ่มใช้ OD เกินตัว

ถ้ามีมากกว่า 3 ข้อ ต้องหยุดคิดทันที:

• ยอด OD ไม่เคยลดเลย

• ดอกเบี้ยสูงกว่ากำไร

• เริ่มหมุน OD มาปิด OD

• เครียดทุกสิ้นเดือน

• ไม่กล้าดู statement

OD ที่ดี = นอนหลับได้OD ที่ผิด = คิดเรื่องเงินทั้งคืน

วิธีแก้ ถ้าเริ่มรู้ตัวว่า OD กำลังบาน

1. หยุดใช้เพิ่ม (Freeze)

อย่าเพิ่มภาระใหม่โฟกัส “ทำให้เงินเข้าเร็วขึ้น”

2. เปลี่ยนหนี้

ถ้า OD ถูกใช้ยาว:

• พิจารณาแปลงเป็นสินเชื่อระยะยาว

• ดอกต่ำกว่า

• ผ่อนชัดเจน

3. เคลียร์สต๊อก = เงินสด

ของที่นอนนิ่ง คือเงินที่ตายลดราคา ดีกว่าดอกเบี้ยกิน

OD ที่ดี ควรมีบทบาทแบบไหนในธุรกิจ

OD ที่ใช้ถูก จะ:

• ช่วยให้ไม่พลาดโอกาส

• ทำให้ต่อรองซัพพลายเออร์ได้

• ลดความเครียดเรื่องเงินสด

OD ที่ใช้ผิด จะ:

• ดูดกำไร

• ทำให้ตัดสินใจพลาด

• บั่นทอนสุขภาพจิต

ใช้ OD ให้เป็น “เครื่องมือ” ไม่ใช่ “กับดัก”

จำประโยคนี้ไว้ให้ขึ้นใจ: